Setki CV i brak odpowiedzi. Problemy pokolenia Z ze znalezieniem pracy

– Miałam przygotowane portfolio, stronę internetową, bardzo dużo zrealizowanych projektów kreatywnych. Pracowałam z wieloma firmami, a mimo to znalezienie pracy, jakiejkolwiek wykraczającej poza gastronomię, czyli w praktyce poza najniższą krajową i umowę zlecenie, było prawie niewykonalne – mówi Arenika.

Pracy w zawodzie szukała przez dwa lata. W tym czasie utrzymywała się z prac dorywczych. – Łapałam się do gastronomii na miesiąc, czasem na dwa. Zdarzało się też, że traciłam pracę, ale zazwyczaj nie z mojej winy. Albo okazywało się, że nie potrzebują tylu pracowników, albo dawali mniej godzin, niż wcześniej ustalaliśmy – opowiada.

Dlatego konsekwentnie próbowała znaleźć zatrudnienie w swojej branży.

Kończy studia z organizacji produkcji filmowej, więc brała pod uwagę wszystkie pokrewne stanowiska. Łatwo, jak przyznaje, nie było. – Po pierwsze, konkurencja jest ogromna. Chodziłam na rozmowy kwalifikacyjne i słyszałam, że poza mną jest jeszcze 500 kandydatów, a na rozmowę zaprosili elitarne grono 70 osób. Na jedno miejsce – wspomina.

Uczestnictwo w rekrutacjach pochłaniało bardzo dużo czasu i energii. – Miałam rozmowy, podczas których dostawałam listę 20 pytań do przygotowania. Innym razem otrzymywałam zadania rekrutacyjne, których wykonanie zajmowało kilka, a nawet kilkanaście godzin.

Przygotowywałam się, wykonywałam zadania, a ostatecznie i tak nie dostawałam pracy – mówi. Ponieważ musiała się utrzymać, szukała zatrudnienia także w okolicznych miastach i miejscowościach. – Doszło do tak kuriozalnej sytuacji, że prowadziłam w Excelu specjalny plik z posegregowanymi ofertami, linkami do ogłoszeń i nazwami stanowisk.

Chciałam wiedzieć, z kim rozmawiam, gdy potencjalny pracodawca zadzwoni. Wysyłałam tyle CV, że trudno było to wszystko zapamiętać. Przez trzy miesiące intensywnego szukania pracy wysłałam 120  – opowiada.

Przedłużające się poszukiwania odbijały się na jej samopoczuciu. – Przeżywałam bardzo duży kryzys. W pewnym momencie myślałam, że się poddam i wrócę do gastronomii – przyznaje. W końcu zadzwonił telefon z informacją, że została zatrudniona.

– Rynek pracy robi się coraz gorszy. Po pierwsze, jest bardzo dużo ofert widmo i nikt nie wie, które ogłoszenia są realne, a które służą jedynie badaniu rynku. Wiem też, że wiele osób dostaje pracę po znajomości, niekoniecznie dzięki kompetencjom. Dlatego każdego dnia jestem wdzięczna za pracę, którą mam – dodaje.

25-letnia Aleksandra szukała pracy przez blisko osiem miesięcy. – A to i tak nie było najgorzej. Wejście na rynek pracy jest obecnie bardzo trudne. Mam znajomych, którzy szukali zatrudnienia nawet ponad rok – przyznaje.

Ma doświadczenie w sprzedaży produktów w korporacjach i właśnie na takie stanowiska aplikowała.

– Starałam się robić to systematycznie i wysyłałam po kilka, a nawet kilkanaście CV dziennie. Cały czas odświeżałam strony na platformach, na których można znaleźć pracę w korporacji. Gdy tylko pojawiała się oferta odpowiadająca mojemu doświadczeniu, od razu wysyłałam CV – opowiada. Niestety nie zawsze przynosiło to efekty.

– Firmy mają systemy, które sprawdzają CV już na samym początku procesu. Jeśli nie dopasujemy dokumentu do konkretnej oferty, istnieje duże prawdopodobieństwo, że aplikacja nawet nie trafi do rekrutera, tylko zostanie automatycznie odrzucona – tłumaczy.

W tym czasie wysłała blisko 100 aplikacji, otrzymując zaledwie kilka informacji zwrotnych. – Poświęcamy dużo czasu na przygotowanie i wysłanie CV. Jeśli nie przejdziemy pierwszego sita, trudno. Ale jeśli przechodzimy kolejne etapy i nadal nie dostajemy żadnej odpowiedzi, to jest to frustrujące. Czekamy przecież na informację, chcemy wiedzieć, co możemy poprawić. Jakikolwiek feedback byłby bardzo pomocny – zaznacza. Z czasem zaczęła obniżać swoje oczekiwania.

– W pewnym momencie aplikowałam już na cokolwiek, byle było związane ze sprzedażą. Obniżyłam też oczekiwania finansowe – mówi. Aleksandra nie ukrywa, że z każdym tygodniem rosła jej frustracja. – Nieraz byłam już załamana i chciałam się poddać. Pojawiała się bezsilność. Moja sytuacja nie była jeszcze krytyczna, bo miałam pracę, którą po prostu chciałam zmienić. Znam jednak osoby, które musiały wrócić do rodziców, bo nie miały żadnego zatrudnienia – mówi.

Ostatecznie po ośmiu miesiącach udało jej się znaleźć nową pracę. – Mam też porównanie z wejściem na rynek pracy w 2021 roku, kiedy szukałam swojej pierwszej pracy w korporacji, jeszcze na stażu. Wtedy trwało to dosłownie miesiąc lub dwa, a propozycji miałam mnóstwo. Mogłam wybierać – wspomina.

Jej zdaniem dziś sytuacja wygląda zupełnie inaczej. – Raczej nie ma już tylu ofert na staże czy stanowiska juniorskie. Wiele procesów przenosi się do Indii, co dodatkowo utrudnia sytuację. Do tego dochodzi sztuczna inteligencja. Wszędzie słyszy się o AI i automatyzacji. Przez to tych stanowisk jest po prostu mniej, a osób wchodzących na rynek pracy coraz więcej. Będzie tylko trudniej, ale nie można się poddawać – podkreśla.

Daria ma 19 lat, od trzech miesięcy bezskutecznie szuka pracy. – I to w dwóch powiatowych miastach. Szukam ich przez różne portale – mówi.

Jak przyznaje, chciałaby znaleźć cokolwiek. – Praca w sklepie, restauracji, produkcji, żeby jakkolwiek pracować – podkreśla. Najtrudniejszy w całym procesie, jak podkreśla, jest brak odpowiedzi zwrotnych.

– Na ogromną liczbę wysłanych CV i próby kontaktu telefonicznego przez 3 miesiące łącznie odezwały się 3 zakłady pracy. W jednym byłam nawet na 2 godziny na dniu próbnym, ale po tym zero informacji zwrotnej. Dwie pozostałe to były rozmowy o pracę – wyjaśnia.

I chociaż Daria stara się nie tracić nadziei, że znajdzie pracę, wydłużające się poszukiwania nasilają frustrację. – I ten towarzyszący niepokój – dodaje.

Według Badania Aktywności Ekonomicznej Ludności za drugi kwartał 2025 roku najwyższe bezrobocie dotyczyło osób młodych w wieku 15-24 lata i wyniosło w tej grupie 11,3 proc. Dlaczego pokolenie Z ma trudności ze znalezieniem zatrudnienia?

– Podzieliłabym to na dwie grupy. Część osób może mieć problem ze znalezieniem pracy przez swój młodzieńczy luz. Są często postrzegani jako inni, kolorowi, swobodni, wyróżniający się. Dotyczy to zarówno wyglądu, jak i podejścia do relacji czy sposobu komunikacji. Pracodawcy nierzadko odbierają to jako przejaw ignorancji. Takie osoby mogą mieć również większy problem ze znalezieniem i utrzymaniem się w pracy – zauważa Marlena Szymanek, ekspertka ds. rekrutacji.

Problemem, jak przyznaje, mogą być także zbyt wysokie oczekiwania. – Są świadomi swojego wykształcenia i wiedzy. Mają konkretne oczekiwania dotyczące tego, ile czasu chcą poświęcać pracy, jakie są ich życiowe priorytety i jak postrzegają świat. Nasze pokolenie wychowało się w kulturze ciężkiej pracy, poświęcenia i pełnej lojalności wobec pracodawcy. W nowym pokoleniu bardzo się to zmieniło, bo zmieniły się potrzeby. I dobrze. Niestety wielu pracodawców nadal tego nie akceptuje, przyzwyczajonych do przekonania, że pracownik powinien być w pełni dyspozycyjny – mówi ekspertka.

Średni czas poszukiwania pracy w 2025 roku wynosił 4,5 miesiąca. – To dane, które nieco fałszują obraz sytuacji, bo są osoby, które znajdują pracę po miesiącu, ale są też takie, które szukają jej rok lub dłużej – podkreśla Marlena Szymanek.

Jej zdaniem długotrwałe poszukiwanie zatrudnienia często prowadzi do obniżenia oczekiwań. – Kiedy przez długi czas nie mogą znaleźć pracy zgodnej z wykształceniem czy kwalifikacjami, zaczynają wysyłać CV praktycznie wszędzie. Szukają zatrudnienia gdziekolwiek, żeby przetrwać. Wtedy wykorzystują też media społecznościowe, by pokazywać absurd sytuacji, w której się znaleźli. Trzeba powiedzieć wprost, że jest to bardzo trudna sytuacja – zaznacza.

– Należałoby dostosować Kodeks pracy do współczesnych realiów. Potrzebujemy większej elastyczności umów, ale takiej, która nie będzie prowadziła do dyskryminacji pracowników. Potrzeba czasu, by nowe modele funkcjonowania rynku pracy się ukształtowały. Ludzie muszą też dojrzeć do przeciwstawiania się niektórym rozwiązaniom. To wszystko wymaga przemyślenia i przeliczenia – ocenia.

Zdaniem Marleny Szymanek zmianie powinno ulec jeszcze jedno. – Pokolenie Z nie ma doświadczenia zbiorowego działania, które miało moje pokolenie. Mam na myśli strajki, protesty czy wychodzenie na ulice. Nie obserwuję dziś potrzeby wspólnego działania ani głośnego wyrażania sprzeciwu wobec rzeczy, z którymi młodzi się nie zgadzają. To działa na ich niekorzyść. Zetki potrzebują umiejętności jednoczenia się i wspólnego wprowadzania zmian, które będą służyły ich interesom – dodaje ekspertka.

Anna Korytowska