Tajemnicze zwierzę nagrano w Azji. Nic o nim nie wiemy

Lasy porastające Góry Annamskie niekiedy nazywa się „azjatycką Amazonią”. Nie tyle z uwagi na mokradła, rozlewiska czy wielką rzekę – chociaż góry te oddzielają od wybrzeża morskiego rzekę Mekong największa na Indochinach – ale z uwagi na wielką różnorodność biologiczną i przyrodniczą tego regionu.

Góry Annamskie wznoszą się na 2820 m. n.p.m., bo taką wysokość ma szczyt Phou Bia w Laosie. Pochodzą z epoki prekambru, są zatem bardzo stare i obejmują obszary Wietnamu, Laosu i Kambodży. To tędy w czasie wojny wietnamskiej biegł „szlak Ho Szi Minha”.

Teraz obszary te nie są uczęszczane. Mało kto się tam zapuszcza, anmamska przyroda jest słabo znana, a okazuje się, że zawiera wiele oryginalnych gatunków i endemitów. Dotrzeć do nich jest bardzo trudno, ale w ramach programu „Flora & Fauna” w Kambodży zdecydowano się sięgnąć po nowoczesne fotopułapki. Rozstawione w lasach annamskich, miały dostarczyć cennych informacji na temat wyjątkowych zwierząt. I dostarczyły.

Akcja filmowania i fotografowania zwierząt Indochin zorganizowana została przez międzynarodowy zespół w Parku Narodowym Virachey w północno-wschodniej Kambodży.

Efekty są znakomite, gdyż materiały utrwalone przez fotopułapki pokazały wiele rzadkich zwierząt i ich zachowań. Jednym z hitów był np. łuskowiec jawajski, którego udało się sfotografować, gdy niósł na własnym grzbiecie młodego. To typowe dla tego gatunku zachowanie, ale rzadko udaje się je zaobserwować w naturze.

Łuskowiec jawajski to jeden z najrzadszych ssaków Azji. Zabijany dla mięsa, a zwłaszcza łusek na ciele (to przekształcone włosy), stał się symbolem zagłady azjatyckiej przyrody i nielegalnego handlu i przemytu zwierząt. To zwierzę kiedyś było szeroko rozprzestrzenione w południowej Azji, od Birmy po wyspy sundajskie Indonezji, ale dzisiaj zachowało się tylko w nielicznych regionach kontynentu.

W fotopułapkę złapała się także pantera mglista, czyli tajemniczy kot o relatywnie najdłuższych kłach spośród wszystkich kotowatych. To świetnie wspinające się zwierzę żyje w lasach południowo-wschodniej Azji, ale jest bardzo rzadko widywane.

Podobnie jak lampart plamisty, który – jak się okazuje – wciąż żyje i poluje w tych górskich lasach. Ważne przyrodniczo okazało się też nagranie stada słoni indyjskich jako dowód na wysoką integralność ekologiczną i przydatność parku narodowego jako krytycznego siedliska dla tak dużych zwierząt.

Na nagraniach pojawiły się także: duk wspaniały (niezwykle barwna małpa z Indochin), kukang bengalski (nocny krewny lemurów), lamparcik marmurkowy, mormi złocisty czy cyjon. Każde z tych zwierząt to rarytas, zwłaszcza gdy jest obserwowane w naturalnym środowisku, nieniepokojone obecnością ludzi.

Wisienką na torcie okazało się jednak nagranie unikalnego zwierzęcia, ledwo widocznego na zdjęciach z fotopułapek. Naukowcy musieli się bardzo przyjrzeć, by je zauważyć, bo wtapia się w okolicę doskonale. To zając, a dokładniej – zajączek zwany zajączkiem annamskim.

Przywykliśmy do tego, że zające szaraki widujemy raczej na polach, łąkach i terenach otwartych. Obecność jego krewniaka w gęstym lesie może dziwić, ale azjatyckie zajączki są przystosowane właśnie do życia na leśnych obszarach podmokłych.

Zajączek annamski to opisany dopiero w 2000 r. gatunek, który jest bliskim krewnym nieco lepiej znanego, ale także bardzo tajemniczego zajączka błotnego z Sumatry. To zwierzę widywane również tylko dzięki fotopułapkom i to ekstremalnie rzadko.

Po wielomiesięcznych obserwacjach odnotowano łącznie 42 gatunki, w tym 32 gatunki ssaków, 9 gatunków ptaków i jeden gatunek bezkręgowców. Spośród nich dwa zostały sklasyfikowane jako krytycznie zagrożone, pięć jako zagrożone, a 13 jako narażone.