-
Badanie 157 616 próbek kału kotów z Ameryki Północnej wykazało obecność pasożyta Giardia duodenalis u 6,3 proc. badanych zwierząt.
-
Około 18,5 proc. wykrytych u kotów pasożytów należało do grup genetycznych A i B, które mają potencjał do zakażania również ludzi.
-
Ryzyko obecności lamblii w kale jest znacznie wyższe u kociąt, u których pasożyty stwierdzano w 10,7 proc. przypadków, w porównaniu do 1,3 proc. u najstarszych kotów.
-
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
Badacze przeanalizowali wyniki 157 616 badań kału kotów domowych ze Stanów Zjednoczonych i Kanady. Próbki trafiały do laboratorium diagnostycznego od marca 2022 do sierpnia 2023 r. Wyniki opublikowano 7 października 2026 r. w czasopiśmie „PLOS One”.
Pasożyta Giardia duodenalis, znanego w Polsce jako lamblia, wykryto w 9962 próbkach. To mikroskopijny organizm zasiedlający jelito cienkie, który może powodować giardiozę, czyli chorobę objawiającą się między innymi biegunką, wzdęciami i bólami brzucha.
Wiele zakażonych kotów nie wykazuje jednak żadnych objawów. Zwierzę może normalnie jeść, bawić się i sprawiać wrażenie całkowicie zdrowego. Nie przeszkadza mu to w wydalaniu pasożyta wraz z kałem i zanieczyszczaniu otoczenia.
Czy kot może zarazić człowieka lambliami?
Lamblie występują u ludzi i wielu gatunków zwierząt. Do zakażenia dochodzi po połknięciu ich form przetrwalnikowych, nazywanych cystami. Mogą znajdować się w zanieczyszczonej wodzie, na przedmiotach lub dłoniach.
Nie wszystkie lamblie są jednak jednakowo niebezpieczne dla człowieka. Badacze rozróżniają kilka grup genetycznych pasożyta. U kotów najczęściej występuje grupa F, związana przede wszystkim z tymi zwierzętami. Grupy A i B mogą natomiast zakażać zarówno koty, jak i ludzi.
Wśród 9962 próbek, w których wykryto lamblie, aż 1840 zawierało materiał genetyczny pasożytów należących do grup A lub B. Oznacza to 18,5 proc. dodatnich wyników, czyli niemal co piąty przypadek wykrycia pasożyta.
Nie oznacza to jednak, że co piąty zakażony kot zarazi swojego opiekuna. Badanie nie sprawdzało, czy dochodziło do przenoszenia pasożytów między zwierzętami a ludźmi. Samo wykrycie grup A lub B wskazuje jedynie na taką możliwość. Co więcej, zakażenia mogą przenosić się również w przeciwnym kierunku, z ludzi na zwierzęta.
Kocięta są znacznie bardziej narażone
Wyniki wyraźnie różniły się w zależności od wieku zwierząt. U kociąt lamblie wykrywano w 10,7 proc. próbek, podczas gdy u najstarszych kotów odsetek ten wynosił zaledwie 1,3 proc.
Młode zwierzęta częściej miały również pasożyty należące do grup mogących zakażać ludzi. Wśród zakażonych kociąt odsetek ten sięgał około 20 proc.
Naukowcy stwierdzili ponadto, że dodatnie wyniki częściej występowały u samców, zwierząt niewykastrowanych i kotów ze środkowo-zachodnich stanów USA. Najmniej przypadków wykrywano na ogół latem. Przyczyny tych różnic nie są jeszcze jasne.
Autorzy zaznaczają, że analizowali próbki przesłane do laboratorium weterynaryjnego, a nie losowo wybrane koty. Nie wiadomo również, ile zwierząt miało objawy choroby ani czy wychodziły na zewnątrz. Wyników nie można więc bezpośrednio przenosić na wszystkie koty domowe.
Jak chronić się przed pasożytami u kota?
Giardiozę można diagnozować i leczyć. Podstawą zapobiegania zakażeniom jest regularne sprzątanie kuwety, mycie rąk po kontakcie z odchodami oraz utrzymywanie czystości w miejscach, z których korzysta zwierzę.
Szczególną ostrożność powinny zachować rodziny z małymi dziećmi, osoby starsze i ludzie z osłabioną odpornością. Autorzy badania zalecają regularne badania kału kotów, zwłaszcza tych należących do grup podwyższonego ryzyka.
Jeżeli kot ma utrzymującą się biegunkę, powinien zostać zbadany przez weterynarza. Podobne objawy mogą wywoływać różne choroby, dlatego samo podejrzenie obecności lamblii nie wystarcza do rozpoczęcia leczenia.
Badanie nie dowodzi, że koty są częstym źródłem ludzkich zakażeń. Pokazuje natomiast, że pasożyt występuje także u zwierząt, które mogą nie mieć żadnych objawów, a część jego odmian jest zdolna do zakażania różnych gatunków ssaków.
