„Financial Times” poinformował, że Polska zamierza wysunąć roszczenia reparacyjne wobec Rosji. Donald Tusk zlecił Instytutowi Jana Karskiego ds. Oceny Strat Wojennych przeprowadzenie historycznych i prawnych badań zbrodni wojennych i ponad 40 lat podporządkowania Polski Związkowi Radzieckiemu. Bartosz Gondek, dyrektor instytutu przekazał, że prace są na początkowym etapie i szacowanie kwoty roszczeń jest „przedwczesne”.
Na doniesienia zareagowała rzeczniczka rosyjskiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych. – W odpowiedzi na żądania Polski dotyczące reparacji od Rosji, Moskwa może wysłać link do nagrania z opery „Iwan Susanin” – powiedziała Maria Zacharowa. Wspomniana opera opowiada historię rosyjskiego chłopa, który w czasie wojny polsko-rosyjskiej miał zaprowadzić polskie oddziały wojskowe do nowo wybranego cara Michała I Romanowa. Aby uchronić cara przed śmiercią, Susanin zaproponował Polakom drogę na skróty i wyprowadził żołnierzy na bagna, gdzie wraz z nimi zginął. Akcja opery jest osadzona w latach 1612-1613.
Rosyjskie władze konsekwentnie odrzucają polskie roszczenia w sprawie reparacji i uznają je za bezpodstawne, twierdząc, że to próba rewizji wkładu narodu radzieckiego w zwycięstwo nad nazizmem. W 2020 roku, kiedy ówczesny wiceminister spraw zagranicznych Paweł Jabłoński mówił o prawie Warszawy do reparacji od Rosji, Zacharowa nazwała to „pasożytowaniem”.
Reparacje wojenne od Rosji. „Nadszedł najwyższy czas, aby się upomnieć”
Dyrektor Instytutu Jana Karskiego ds. Oceny Strat Wojennych Bartosz Gondek w styczniu w rozmowie z Rzeczpospolitą mówił, że „władze Rzeczypospolitej wysyłają jasny sygnał, iż nadszedł najwyższy czas, aby upomnieć się o tę niesłusznie zapomnianą do niedawna część historii Polski i dokonać rozliczenia, nie tylko wobec Niemiec, lecz również wobec prawnych i politycznych spadkobierców ZSRS”. Instytut prowadzi badania na temat strat poniesionych przez Polskę „w wyniku agresji ZSRS we wrześniu 1939 r., dokonania trwałego zaboru jej przedwojennych województw wschodnich oraz długofalowych negatywnych skutków ekonomicznych i społecznych wywołanych sowiecką dominacją nad Polską w okresie powojennym”. Gondek podkreślił, że praca nad raportem jest „istotnie trudniejsza niż w przypadku badań nad stratami niemieckimi, ponieważ przez dekady obecności i wpływu ZSRS w Polsce znaczna część dokumentacji była niszczona, fałszowana bądź celowo ukrywana”.
Czytaj także: „Ruszają trójstronne rozmowy w Genewie. Trump: Ukraina musi szybko dojść do porozumienia z Rosją”.
