Ptak niewidziany od 95 lat został znaleziony w nietypowym miejscu

Afroskowronek zmienny, niewidywany od 95 lat, został ostatnio sfotografowany w Czadzie, co potwierdza jego obecność.
Ostatnie znane obserwacje tego gatunku pochodziły z lat 1920 i 1931, a do tej pory istniały tylko muzealne okazy.
Nie ma danych dotyczących zwyczajów, pożywienia ani liczebności afroskowronka zmiennego, przez co pozostaje on jednym z najbardziej tajemniczych ptaków.
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu

Skowronki to ptaki doskonale znane w Polsce, zwłaszcza na polach i łąkach. Mamy trzy gatunki lęgowe – to coraz liczniejsza dzierlatka, mieszkanka ugorów i skrajów miast, a także skowronek borowy zwany lerką. Skowronek polny zwany rolakiem jest symbolem polskiej wiosny, jako że wraca z afrykańskich migracji jako jeden z najwcześniej przylatujących do nas gatunków.

Mamy jednak pewne grono skowronków żyjących na kontynencie afrykańskim na stałe. To chociażby afroskowronki, które obejmują osiem gatunków. Kilka z nich ogranicza się do południowego krańca Afryki, to chociażby afroskowronek rudy, afroskowronek kasztanowaty czy afroskowronek śniady. Wiele z nich to ptaki dość liczne i pospolite na sawannach i półpustyniach wschodniej i środkowej Afryki, ale niektóre zobaczyć bardzo trudno.

Afrykański skowronek nie był widziany od 95 lat

Afroskowronek zmienny ostatni raz widziany był w maju 1931 r. Ornitologowie nie zakładali, że wymarł i ptak ten nie dostał statusu krytycznie zagrożonego czy wymarłego, ale był niezwykle rzadko widywany. Żył na niedostępnych i rzadko odwiedzanych terenach subsaharyjskiej Afryki w kilku odizolowanych populacjach. Jedna zamieszkiwała Sudan, druga zamieszkiwała Niger i Mali, a trzecia – Czad. Nie był to zasięg ciągły i w ogóle niewiele było wiadomo o tym skowronku. Mieszkał na terenach suchych i porośniętych tzw. wierzbami krzewiastymi z rodzaju Combretum i rodziny trudziczkowatych.

Brytyjski ornitolog Hubert Lynes opisał go po raz pierwszy w 1920 r., po zebraniu sześciu okazów w regionie Darfuru w Sudanie. Jedenaście lat później przyrodnik George Latimer Bates zebrał ostatnie znane okazy na terenie dzisiejszego Nigru. I tyle, koniec. Odtąd tego ptaka nie widziano, nie było jasne, gdzie jest.

Afroskowronek białobrewy – jeden ze skowronków z południowej AfrykiFrank Vassen Wikimedia Commons

Jak teraz donosi „Tour du Valat”, po 95 latach znów udało się zaobserwować tego skowronka z Sahelu. W ramach projektu RESSOURCE+, koordynowanego przez FAO i współfinansowanego przez Unię Europejską oraz FFEM, dokonał tego francusko-czadyjski zespół ornitologów z Dyrekcji ds. Przyrody i Obszarów Chronionych w Czadzie (DFAP), Tour du Valat i OFB. Ten projekt doprowadził do obserwacji afroskowronka zmiennego dość przypadkowo, gdyż jego celem nie było szukanie ptaków, ale dokumentowanie ostatnich terenów podmokłych wysychającego Czadu na południowym krańcu wielkiej Sahary. Nieco przy okazji Pierre Defos du Rau, ornitolog z francuskiego Urzędu ds. Różnorodności Biologicznej (OFB), spędził wiele godzin, obserwując pojedynczego ptaka w rezerwacie Abou Telfane.

Później ten sam ptak pojawił się ponownie po dwóch tygodniach. Zapewne nie mieszka na tych mało znanych terenach środkowego Czadu samotnie, w pobliżu musi być więcej afroskowronków zmiennych.

Nie wiemy prawie nic o afroskowronku zmiennym

Dotąd nikt nie sfotografował żywego osobnika. Jedynym materialnym dowodem istnienia tego gatunku były okazy w muzealnych szufladach i to na ich podstawie udało się wyodrębnić afroskowronka zmiennego jako osoby gatunek, różniący się od pozostałych krewniaków ze środkowej, wschodniej i południowej Afryki. Potwierdziły to wspomniane dwie obserwacje z 1920 i 1931 r. w Sudanie i Nigrze.

Nie wiemy jak żyje i co jada – zapewne bezkręgowce i nasiona, jak inne skowronki. Nie ma żadnych obserwacji o jego zwyczajach godowych, gniazdach i jajach. Czyni to afroskowronka zmiennego jednym z najbardziej tajemniczych ptaków świata. Nie ma wreszcie danych, które pozwoliłyby określić status zwierzęcia i jego liczebność w Sahelu.