-
Wprowadzenie bobrów na zdegradowane, pustynne tereny w stanie Utah znacząco przyspieszyło poprawę lokalnego ekosystemu.
-
Bobry budując nowe tamy zwiększyły powierzchnię roślinnych terenów nadrzecznych i poprawiły różnorodność przepływu wody w rzekach Price i San Rafael.
-
Obecność tych zwierząt umożliwiła poprawę jakości wody, zwiększenie populacji ryb oraz ograniczenie pożarów w okolicy.
-
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
Projekt osadzenia bobrów na terenach zdegradowanych i w dużej mierze już pustynnych powstał w 2019 r., gdy próby rewitalizacji terenów położonych w stanie Utah w Stanach Zjednoczonych przynosiły bardzo powolne efekty.
Bobry rewitalizują wysuszone tereny w Utah
Mowa o okolicach, w których płyną rzeki Price i San Rafael. Pierwsza jest dopływem rzeki Kolorado, a druga – dopływem rzeki Green, która wpada do Kolorado. Przepływają one przez jedne z najsuchszych terenów w stanie, zdegradowane przez dekady suszy i zakłócony przez człowieka przepływ wody. Na tych obszarach cała gospodarka wodna się załamała, a połacie stanu Utah zmieniły się w pustynię.
Przez lata osoby zajmujące się ochroną dzikiej przyrody próbowały naprawić to ręcznie, budując sztuczne tamy, aby spowolnić przepływ wody. Efekty były, ale niemrawe i bardzo powolne. Wtedy pojawił się pomysł, by wykorzystać naturalny sposób – bobry.
Te wielkie gryzonie są mistrzami przebudowy krajobrazu i zmiany gospodarki wodnej na terenach, które zamieszkują. Bodaj żadne zwierzę na świecie nie ma aż tak wielkiej zdolności do wpływania na inżynierię krajobrazu i środowiska.
Bobry mają wiele narzędzi, by zmienić okolicę pod kątem swoich potrzeb. Potrafią wznosić i rozbierać tamy, podnosić i obniżać poziom wody, powodować kontrolowane powodzie i zapobiegać im. Usuwają także sporo samosiejek oraz drzew w miejscach, w których uznają to za konieczne. Działają instynktownie.
– I nigdy się nie mylą – podkreśla badający te ssaki prof. Tadeusz Mizera z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. – Zawsze wiedzą, co zrobić, aby dostosować okolicę i odpowiednio ją nawodnić.
To było bardzo potrzebne w dorzeczu rzeki Kolorado, zwłaszcza na terenie stanu Utah. Mniejsze rzeki i dopływy wielkiej Kolorado wysychają i ledwo przetrwały wyjątkowo ciężką suszę w ostatnich latach.
Wysychanie tych dopływów ma wpływ na miejscową roślinność i zwierzęta, ryzyko pożarów lasów dramatycznie wzrasta. Przy czym bobry dawno tam wymarły. Zostały zdziesiątkowane podczas „wojen bobrowych” i polowań na nie dla skór.
Stwarzające problemy bobry zostały wypuszczone w Utah
W 2019 r. zespół badaczy z Utah State University rozpoczął projekt przeniesienia tych gryzoni w okolice rzeki Price w stanie Utah, w nadziei na przywrócenie miejscowego ekosystemu do życia. Relokowano 47 zwierząt, które stwarzały problemy i gdzie indziej niszczyły umocnienia, wały przeciwpowodziowe, itd.
Ich osiedlenie się na nowym terytorium nie okazało się sprawą prostą. Pierwsze kilka tygodni przeżyła tylko część z nich. Drapieżniki, takie jak rysie rude, wilki, pumy i baribale zabiły kilka z nich, a inne zginęły z nieznanych przyczyn lub zgubiły swoje nadajniki w gęstej roślinności. Część bobrów opuściła też tę okolicę i przewędrowała gdzie indziej. Te jednak, które zostały, wydatnie zmieniły pustynny krajobraz.
Była to tylko jedna czwarta wypuszczonych bobrów, ale to wystarczyło. Naukowcy naliczyli 17 nowych tam postawionych przez zwierzęta na rzece Price i trzy na San Rafael, w tym niektóre zbudowane tuż obok już istniejących sztucznych konstrukcji.
„Roślinne tereny nadrzeczne wzdłuż tego odcinka rzeki powiększyły się ponad dwukrotnie, a przepływ wody był tam najbardziej zróżnicowany na całej długości rzeki” – podsumowali naukowcy po wdrożeniu projektu. Obecność bobrów pozwoliła polepszyć jakość wody, zwiększyć liczbę ryb i ograniczyć pożary.
„The Salt Lake Tribune” sześć lat po przeniesieniu bobrów podawał, że rewitalizacja rzeki Price „pomogła uratować miasto w stanie Utah”. Także bobry, które wyniosły się z tej okolicy, przyniosły korzyści. Osiedliły się na innych terenach i je także nawodniły.
Zdaniem badaczy wpływ bobrów na środowisko widać właśnie na takich terenach, które uprzednio zostały zdegradowane i wyschły. Na co dzień nie dostrzegamy wpływu na środowisko naturalne, ale w tym wypadku wpływ widać jak na dłoni.
Żubr, bóbr, łoś… je znają wszyscy. A kto słyszał o tych ssakach Polski?
