-
Naukowcy z University of Illinois Chicago wykazali, że stuprocentowy sok żurawinowy bez dodatku cukru może ograniczać odrastanie płytki nazębnej oraz produkcję kwasów przez bakterie.
-
Działanie to przypisuje się obecności proantocyjanidyn, czyli naturalnych związków roślinnych, które utrudniają drobnoustrojom przywieranie do komórek.
-
Potrzebne są dalsze, szeroko zakrojone badania, aby ocenić, czy obserwowane efekty przekładają się na trwałą ochronę przed ubytkami w dłuższej perspektywie czasowej.
-
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
Żurawina kojarzy się przede wszystkim ze wsparciem układu moczowego, ale naukowcy zwracają uwagę na jej możliwy wpływ na zdrowie jamy ustnej. Badanie sugeruje, że czysty sok żurawinowy bez cukru może ograniczać odrastanie płytki nazębnej i zmniejszać wytwarzanie kwasów przez bakterie. To one osłabiają szkliwo i sprzyjają ubytkom. Wyniki są obiecujące, lecz nie oznaczają, że sok zastąpi szczotkowanie, nitkowanie czy wizyty u dentysty. Badacze podkreślają, że potrzebne są większe badania i dalsze.
Kto i gdzie badał wpływ żurawiny na zęby?
Badania nad wpływem soku żurawinowego na bakterie znajdujące się w jamie ustnej przeprowadził zespół naukowców z University of Illinois Chicago w Stanach Zjednoczonych. Naukowcy postanowili sprawdzić, czy naturalne właściwości żurawiny, znane już z badań dotyczących infekcji układu moczowego, mogą mieć również znaczenie dla profilaktyki próchnicy. Wyniki pracy opublikowano w „Scientific Reports”.
Szczególną uwagę zwrócono na proantocyjanidyny. Są to naturalne związki roślinne zaliczane do polifenoli, które występują między innymi w żurawinie. Wcześniejsze badania wskazywały, że mogą utrudniać niektórym bakteriom przyczepianie się do komórek. Zespół Christine Wu chciał ustalić, czy podobny mechanizm może oddziaływać na drobnoustroje obecne w płytce nazębnej.
Na czym polegało badanie soku żurawinowego?
W eksperymencie uczestniczyły 22 osoby, w tym 14 dzieci i 8 dorosłych. Badacze zdecydowali się na udział ludzi, ponieważ wcześniejsze doświadczenia dotyczące żurawiny często wykorzystywały ekstrakty przygotowane w warunkach laboratoryjnych. Tym razem chcieli sprawdzić działanie napojów dostępnych w zwykłej sprzedaży.
Uczestników losowo przydzielono do trzech grup. Pierwsza otrzymała stuprocentowy, czysty sok żurawinowy bez dodatku cukru. Druga piła koktajl żurawinowy zawierający 27 proc. soku, do którego dodano cukier. Trzecia grupa otrzymała zwykłą wodę.
Eksperyment rozpoczął się rano. Uczestnicy zgłosili się z płytką nazębną, która nagromadziła się na ich zębach w ciągu nocy. Naukowcy pobrali jej próbki z jednej strony jamy ustnej, wykorzystując do tego bawełniane wymazówki. Następnie badani przepłukali usta wodą i wypili trzy niewielkie porcje przydzielonego im napoju. Każdą z nich kilkukrotnie rozprowadzali w jamie ustnej przed połknięciem.
Po 30 minutach naukowcy ponownie pobrali próbki płytki nazębnej, tym razem z zębów po drugiej stronie jamy ustnej. Dzięki porównaniu materiału mogli ocenić, jak poszczególne napoje wpłynęły na aktywność bakterii.
Sok żurawinowy ograniczył rozwój płytki nazębnej
Wyniki eksperymentu okazały się obiecujące. Naukowcy zaobserwowali, że po kontakcie z czystym sokiem żurawinowym płytka nazębna odrastała wolniej niż w próbkach, które nie zostały wystawione na jego działanie. Co istotne, efekt dotyczył zarówno dzieci, jak i dorosłych.
Badacze zauważyli również zmniejszenie produkcji kwasów przez bakterie obecne w płytce nazębnej. To szczególnie ważna obserwacja, ponieważ właśnie kwasy powstające podczas rozkładania cukrów przez drobnoustroje przyczyniają się do stopniowego uszkadzania szkliwa. Kiedy jego powierzchnia zostaje osłabiona, wzrasta ryzyko powstawania ubytków i rozwoju próchnicy.
Okazuje się zatem, że sok żurawinowy może oddziaływać na dwa istotne procesy związane z niszczeniem zębów. Z jednej strony ogranicza ponowne gromadzenie się płytki nazębnej, a z drugiej zmniejsza aktywność bakterii odpowiedzialnych za produkcję szkodliwych kwasów.
Większość ludzi uważa sok żurawinowy za bardzo kwaśny, bardzo kwaśny i słodki, a zatem może nie mieć on korzystnego wpływu na zdrowie jamy ustnej. Badanie wykazało coś wręcz przeciwnego: sok żurawinowy wpływał na odrastanie płytki nazębnej i produkcję kwasów, co może neutralizować niektóre szkody wyrządzane przez cukier
Czy picie soku żurawinowego zapobiega próchnicy?
Naukowcy podkreślają, że uzyskane rezultaty nie oznaczają jeszcze, iż regularne picie soku żurawinowego chroni przed próchnicą. Badanie objęło zaledwie 22 osoby, a obserwacja zmian w płytce nazębnej trwała tylko 30 minut od spożycia napoju. Nie wiadomo więc, czy zaobserwowany efekt utrzymuje się dłużej ani czy może przełożyć się na mniejszą liczbę ubytków w perspektywie miesięcy lub lat.
Potrzebne są kolejne eksperymenty z udziałem większej liczby uczestników, prowadzone przez dłuższy czas. Dopiero takie obserwacje pozwolą ustalić, czy żurawina rzeczywiście może stać się skutecznym elementem profilaktyki stomatologicznej.
Badacze dostrzegają jednak potencjał czystego soku żurawinowego jako napoju funkcjonalnego, który mógłby wspierać zdrowie jamy ustnej. Warto przy tym pamiętać, że wyniki dotyczą wyłącznie czystego soku żurawinowego bez dodatku cukru. Słodzone napoje żurawinowe nie wykazały takiego samego obiecującego działania. Co więcej, cukry mogą stanowić pożywkę dla bakterii odpowiedzialnych za rozwój próchnicy. Odkrycie amerykańskich naukowców otwiera więc interesujący kierunek badań nad naturalnymi metodami wspierania higieny jamy ustnej.













